Apteczka w zakładzie pracy to obowiązek każdego pracodawcy, od biura po halę produkcyjną. Przepisy nie podają jednak gotowej listy wyposażenia ani liczby apteczek. Wyjaśniamy, co mówią przepisy BHP, co powinna zawierać apteczka zakładowa i jak utrzymać ją w gotowości.
Apteczka w zakładzie pracy: co mówią przepisy
Art. 2091 Kodeksu pracy nakazuje pracodawcy zapewnić środki do udzielania pierwszej pomocy. Szczegóły są w § 44 rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy:
- pracodawca zapewnia sprawny system pierwszej pomocy i apteczki w poszczególnych wydziałach zakładu, a tam, gdzie zagrożenie wypadkiem jest duże, także punkty pierwszej pomocy;
- liczbę apteczek, ich rozmieszczenie i wyposażenie ustala się w porozumieniu z lekarzem medycyny pracy, biorąc pod uwagę zagrożenia w firmie;
- apteczki na każdej zmianie obsługują wyznaczeni pracownicy przeszkoleni w udzielaniu pierwszej pomocy;
- przy apteczce, w widocznym miejscu, wiszą instrukcja udzielania pierwszej pomocy i wykaz przeszkolonych pracowników;
- apteczka jest oznakowana zgodnie z Polską Normą i łatwo dostępna.
Ile apteczek w firmie i gdzie je umieścić
Przepisy nie podają konkretnej liczby. Mówią o apteczce w każdym wydziale, a resztę ustala się z lekarzem medycyny pracy, w praktyce przy udziale służby BHP. Nasza rekomendacja:
- apteczka w każdej hali, na każdym piętrze biura i w miejscach o większym ryzyku, takich jak warsztat, magazyn czy kuchnia;
- tak blisko, żeby dało się po nią dojść w kilkanaście sekund, bez szukania klucza. Apteczka zamknięta w gabinecie kierownika nie pomoże na nocnej zmianie;
- w miejscu widocznym z ciągu komunikacyjnego, a nie za drzwiami czy pod biurkiem.
Miejsce apteczki oznacza się znakiem „Pierwsza pomoc” (E003 według normy PN-EN ISO 7010): biały krzyż na zielonym tle. Obok wiszą instrukcja pierwszej pomocy i wykaz przeszkolonych osób z imieniem, nazwiskiem, miejscem pracy i telefonem.
Kto odpowiada za apteczkę zakładową
Za apteczkę odpowiada pracodawca, ale na co dzień obsługują ją wyznaczone osoby przeszkolone w pierwszej pomocy, na każdej zmianie. Ile osób wyznaczyć i co ile je szkolić, opisaliśmy w artykule Szkolenie z pierwszej pomocy dla pracowników. Osoba wyznaczona powinna:
- znać zawartość apteczki i umieć z niej skorzystać;
- sprawdzać daty ważności i szczelność opakowań;
- uzupełniać braki po każdym użyciu;
- pilnować, żeby w apteczce leżał aktualny spis zawartości z ilościami.
Co powinna zawierać apteczka w zakładzie pracy
Polskie przepisy nie podają obowiązkowej listy wyposażenia. Dlatego wiele firm korzysta z niemieckiej normy DIN 13157, czyli wzoru apteczki zakładowej dla małych i średnich firm. Większa wersja to DIN 13169. Od wydania z 2021 r. w apteczce zgodnej z normą są też maseczki medyczne i chusteczki nawilżane. W Polsce norma nie jest obowiązkowa, ale to dobry punkt wyjścia do rozmowy z lekarzem medycyny pracy.

Przykładowe wyposażenie apteczki DIN 13157
Zestaw jednego z producentów. Zawartość u różnych producentów może się nieznacznie różnić.
| Element | Ilość |
|---|---|
| plaster na szpulce 5 m × 2,5 cm | 1 |
| zestaw plastrów (5 rodzajów) | 42 szt. |
| opatrunek z kompresem 6 × 8 cm / 8 × 10 cm / 10 × 12 cm | 1 / 3 / 1 |
| chusta opatrunkowa 60 × 80 cm | 1 |
| kompres na ranę 10 × 10 cm | 6 szt. |
| kompres na oko 5 × 7,5 cm | 2 |
| okład chłodzący | 1 |
| koc ratunkowy (folia NRC) 210 × 160 cm | 1 |
| bandaż elastyczny 4 m × 6 cm / 4 m × 8 cm | 2 / 2 |
| chusta trójkątna | 2 |
| nożyczki | 1 |
| woreczek foliowy | 2 |
| chusta z włókniny 20 × 30 cm | 5 |
| chusteczki nawilżane | 4 |
| rękawiczki jednorazowe | 2 pary |
| maseczka medyczna | 2 |
| instrukcja pierwszej pomocy | 1 |
| maseczka do sztucznego oddychania (w wersjach rozszerzonych) | 1 |
Wyposażenie dopasowane do zagrożeń w firmie
- opatrunek hydrożelowy na oparzenia: kuchnia, spawalnia, laboratorium;
- płyn do płukania oczu: praca z chemikaliami lub pyłem;
- opaska uciskowa: maszyny tnące, piły, prasy;
- defibrylator AED: większe zakłady i miejsca, w których przebywa dużo osób.
Czego nie trzymać w apteczce zakładowej
Leków, w tym przeciwbólowych, kropli i tabletek. Poszkodowany może być uczulony, a podanie leku to zadanie służb medycznych. Nie warto też trzymać waty ani ligniny, bo przyklejają się do rany.
Przegląd apteczki: lista kontrolna
Przeterminowane opatrunki albo puste miejsce po nożyczkach łatwo przeoczyć, dopóki apteczka nie jest potrzebna. Przegląd według tej listy zajmuje ok. 5 minut:
- ☐ apteczka jest na swoim miejscu, oznakowana i otwiera się bez klucza;
- ☐ obok wisi instrukcja i aktualny wykaz przeszkolonych osób z telefonami;
- ☐ zawartość zgadza się ze spisem, braki są uzupełnione;
- ☐ opatrunki i rękawiczki mają ważną datę, a opakowania są szczelne;
- ☐ są nożyczki, koc ratunkowy i maseczka do sztucznego oddychania;
- ☐ w apteczce nie ma leków ani przypadkowych rzeczy;
- ☐ data przeglądu i podpis są wpisane na karcie przeglądu.
Nasza rekomendacja: osoba wyznaczona sprawdza apteczkę po każdym użyciu i raz w miesiącu, a pełny przegląd robi się raz w roku, najlepiej przy okazji szkolenia z pierwszej pomocy.
Co grozi za brak apteczki
Inspektor pracy może nakazać usunięcie uchybień, a nieprzestrzeganie przepisów BHP jest wykroczeniem zagrożonym grzywną od 2000 do 60 000 zł (art. 283 § 1 Kodeksu pracy, kwoty obowiązujące od 8 lipca 2026 r.). Ważniejsze jest jednak co innego: bez apteczki nawet przeszkolony pracownik nie zatamuje krwotoku.
Najczęstsze pytania
Czy apteczka w zakładzie pracy jest obowiązkowa?
Tak. Obowiązek dotyczy każdego pracodawcy, także małej firmy i biura (art. 2091 Kodeksu pracy i § 44 rozporządzenia BHP).
Gdzie powinna znajdować się apteczka w zakładzie pracy?
W miejscu łatwo dostępnym i widocznym, oznaczonym znakiem „Pierwsza pomoc”, najlepiej przy ciągu komunikacyjnym w każdej hali i na każdym piętrze. Apteczka nie powinna być zamknięta na klucz. Liczbę apteczek i ich rozmieszczenie pracodawca ustala z lekarzem medycyny pracy.
Czy w apteczce zakładowej mogą być leki?
Nie. W apteczce nie trzyma się leków przeciwbólowych, kropli ani tabletek. Leki podają służby medyczne.
Czy w apteczce może być woda utleniona albo Octenisept?
Ranę najlepiej przemyć solą fizjologiczną albo czystą wodą. O środkach odkażających decyduje pracodawca razem z lekarzem medycyny pracy, bo część z nich to leki.
Czym różni się DIN 13157 od DIN 13164?
DIN 13157 to norma apteczki zakładowej, a DIN 13164 to norma apteczki samochodowej. Do firmy wybiera się DIN 13157, a w dużym zakładzie większą DIN 13169.
Przegląd i uzupełnienie apteczek z HelpMed
Na życzenie sprawdzamy i uzupełniamy apteczki w Twojej firmie, przy okazji szkolenia z pierwszej pomocy dla firm albo osobno. Przegląd kosztuje 40 zł za apteczkę, a uzupełnienie wyceniamy osobno.
Zadzwoń: 506 858 586 albo napisz przez formularz. Przeczytaj też, ilu pracowników przeszkolić z pierwszej pomocy i co ile.