Ratownik KPP to osoba, która ukończyła kurs kwalifikowanej pierwszej pomocy (co najmniej 66 godzin) i zdała egzamin przed komisją. Natomiast ratownik medyczny to zawód medyczny – wymaga studiów i prawa wykonywania zawodu. Obaj ratują życie, ale mają inne uprawnienia: ratownik KPP nie podaje leków (wyjątkiem jest tlen) i nie intubuje, a ratownik medyczny może jedno i drugie.
To kolejny wpis z naszego cyklu „rozwiewamy wątpliwości”. W HelpMed na zabezpieczeniach pracują razem ratownicy medyczni i ratownicy KPP, dlatego wiemy, jak często te dwa tytuły są mylone. Poniżej wyjaśniamy więc różnice krok po kroku – z przepisami.
Kim jest ratownik KPP?
Ratownik KPP, czyli ratownik kwalifikowanej pierwszej pomocy, to według art. 13 ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym osoba, która:
- ma pełną zdolność do czynności prawnych,
- ma ważne zaświadczenie o ukończeniu kursu KPP i uzyskaniu tytułu ratownika,
- ma stan zdrowia pozwalający udzielać kwalifikowanej pierwszej pomocy.
Kurs KPP trwa co najmniej 66 godzin: 25 godzin teorii i 41 godzin praktyki. Następnie kursant zdaje egzamin przed trzyosobową komisją: test z 30 pytań (trzeba odpowiedzieć poprawnie na co najmniej 90%) oraz część praktyczną z resuscytacją na fantomie. Zaświadczenie jest ważne 3 lata, potem trzeba ponownie zdać egzamin (recertyfikacja).
Tytułu ratownika wymaga się m.in. od strażaków, policjantów oraz ratowników GOPR i WOPR – to jednostki współpracujące z systemem Państwowego Ratownictwa Medycznego.
Co może ratownik KPP? Uprawnienia z ustawy
Zakres kwalifikowanej pierwszej pomocy opisuje art. 14 ustawy o PRM. Ratownik KPP może zatem:
- prowadzić resuscytację krążeniowo-oddechową – bez sprzętu i ze sprzętem, z podawaniem tlenu i użyciem defibrylatora AED,
- tamować krwotoki zewnętrzne oraz opatrywać rany,
- unieruchamiać złamania, podejrzenia złamań oraz zwichnięcia,
- chronić poszkodowanego przed wychłodzeniem albo przegrzaniem,
- prowadzić wstępne postępowanie przeciwwstrząsowe – odpowiednio ułożyć poszkodowanego i zapewnić mu ochronę termiczną,
- stosować również bierną tlenoterapię,
- ewakuować poszkodowanych z miejsca zdarzenia,
- a także zapewniać wsparcie psychiczne.
Czy ratownik KPP może podawać leki? Nie. Wyjątkiem jest jednak tlen – podawany podczas resuscytacji i w biernej tlenoterapii. Natomiast podawanie leków i intubacja to już uprawnienia ratownika medycznego.
Kim jest ratownik medyczny?
Ratownik medyczny to zawód medyczny. Od 22 czerwca 2023 r. reguluje go ustawa o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych (wcześniej była to ustawa o PRM). Ratownikiem medycznym jest osoba, która:
- ukończyła studia na kierunku ratownictwo medyczne (licencjat lub magister) albo rozpoczęła przed 1 marca 2013 r. naukę w szkole policealnej i ma dyplom ratownika medycznego,
- ma prawo wykonywania zawodu oraz jest wpisana do rejestru ratowników medycznych.
Ratownik medyczny ma obowiązek stałego doskonalenia zawodowego. Jego czynności opisuje natomiast rozporządzenie Ministra Zdrowia z 22 czerwca 2023 r. Może samodzielnie m.in. podawać leki z określonej listy (np. dożylnie i domięśniowo), a także wykonać intubację dotchawiczą w nagłym zatrzymaniu krążenia. Pracuje m.in. w zespołach ratownictwa medycznego, czyli w karetkach systemu, i na szpitalnych oddziałach ratunkowych.
Ratownik KPP a ratownik medyczny – najważniejsze różnice
| Ratownik KPP | Ratownik medyczny | |
|---|---|---|
| Kim jest | osobą z tytułem ratownika po kursie KPP | przedstawicielem zawodu medycznego |
| Przygotowanie | kurs min. 66 godzin i egzamin przed komisją | studia licencjackie lub magisterskie (wcześniej szkoła policealna) |
| Dokument | zaświadczenie ważne 3 lata | dyplom i prawo wykonywania zawodu |
| Odnawianie | egzamin co 3 lata | stałe doskonalenie zawodowe |
| Resuscytacja i AED | tak | tak |
| Leki | nie (wyjątek: tlen) | tak, z określonej listy |
| Intubacja | nie | tak, samodzielnie w nagłym zatrzymaniu krążenia |
| Gdzie pracuje | m.in. straż pożarna, Policja, GOPR, WOPR, zabezpieczenia imprez | m.in. karetki systemu, szpitalne oddziały ratunkowe |
| Przepisy | art. 13 i 14 ustawy o PRM | ustawa o zawodzie ratownika medycznego (2022) |
Gdzie pracuje ratownik KPP?
Ratownik KPP pracuje tam, gdzie potrzebna jest szybka, fachowa pierwsza pomoc, czyli:
- w jednostkach współpracujących z systemem PRM – straży pożarnej, Policji, GOPR oraz WOPR,
- przy zabezpieczeniach medycznych imprez, zwykle razem z ratownikami medycznymi,
- a także w firmach i instytucjach, które chcą mieć na miejscu osobę przeszkoloną szerzej niż na kursie podstawowym.
Czy ratownik KPP może jeździć w karetce? Jako członek zespołu ratownictwa medycznego – nie. Według art. 36 ustawy o PRM zespół tworzą bowiem ratownicy medyczni oraz pielęgniarki systemu, a w zespołach specjalistycznych także lekarz systemu.
W HelpMed ratownicy KPP pracują na zabezpieczeniach medycznych pod okiem doświadczonych medyków – i bardzo im za to dziękujemy!
Jak oznaczyć ubiór ratownika KPP?
Każdy ratownik musi pamiętać o oznaczeniu ubioru zgodnym ze swoimi uprawnieniami. Dlatego ratownik KPP nosi napis „RATOWNIK” lub „RATOWNIK KPP”, a nie „RATOWNIK MEDYCZNY”. Dzięki temu poszkodowany oraz inne służby od razu wiedzą, jakiej pomocy mogą się spodziewać. Współpraca ratowników medycznych z ratownikami KPP jest bardzo potrzebna, ale każdy działa w granicach swoich uprawnień.
Jak zostać ratownikiem KPP?
- Najpierw wybierz kurs KPP, którego program zatwierdził wojewoda.
- Następnie odbądź co najmniej 66 godzin zajęć, w większości praktycznych.
- Potem zdaj egzamin przed komisją: test oraz część praktyczną.
- Na koniec odbierz zaświadczenie – jest ważne 3 lata – i pamiętaj o recertyfikacji.
W HelpMed prowadzimy również kursy KPP w Bydgoszczy – zapytaj o najbliższy termin i cenę.
Najczęstsze pytania
Czy ratownik KPP to ratownik medyczny?
Nie. Ratownik KPP ma tytuł ratownika po kursie i egzaminie. Natomiast ratownik medyczny wykonuje zawód medyczny po studiach.
Czy ratownik KPP może podawać leki?
Nie. Jedyny wyjątek to tlen.
Czy po kursie KPP można jeździć w karetce?
Nie jako członek zespołu ratownictwa medycznego – tworzą go bowiem ratownicy medyczni, pielęgniarki systemu oraz lekarze systemu.
Jak długo ważne jest zaświadczenie ratownika KPP?
3 lata od dnia wydania. Potem trzeba ponownie zdać egzamin.
Czy jest legitymacja ratownika KPP?
Uprawnienia potwierdza zaświadczenie o ukończeniu kursu i uzyskaniu tytułu ratownika. Natomiast rozporządzenie o kursie KPP nie wymienia legitymacji.
Ile trwa kurs KPP?
Co najmniej 66 godzin: 25 godzin teorii oraz 41 godzin praktyki.
Potrzebujesz kursu KPP lub zabezpieczenia imprezy?
Zapraszamy na kurs KPP oraz szkolenia z pierwszej pomocy w Bydgoszczy. Zabezpieczamy też medycznie imprezy – z ratownikami medycznymi i ratownikami KPP w zespole. Napisz na kontakt@help-med.com.pl, zadzwoń: 506 858 586 albo skorzystaj z formularza kontaktowego.
Wpis zaktualizowany: listopad 2026.
Źródła: ustawa z 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym – art. 13, art. 14 i art. 36; ustawa z 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych (komunikat Ministerstwa Zdrowia); rozporządzenie Ministra Zdrowia z 19 marca 2007 r. w sprawie kursu w zakresie kwalifikowanej pierwszej pomocy; rozporządzenie Ministra Zdrowia z 22 czerwca 2023 r. w sprawie medycznych czynności ratunkowych ratownika medycznego.